Test PCR và test nhanh Covid-19

86

Test PCR được áp dụng rộng rãi trên toàn thế giới với độ chính xác cao 99% và cho kết quả sau 4 – 5 giờ. Trong khi đó test nhanh có độ nhạy thấp hơn so với xét nghiệm PCR, cho kết quả nhanh chóng trong 30 phút và có hiệu lực trong thời gian ngắn. Chúng ta cùng tìm hiểu về 2 loại test này nhé.

1. PCR hoạt động như thế nào?

Test PCR để tìm kiếm sự hiện diện của virus COVID-19 bằng cách phát hiện vật liệu di truyền RNA của virus thông qua kỹ thuật gọi là phản ứng chuỗi polymerase phiên mã ngược RT-PCR. Các mẫu được lấy cho xét nghiệm này bao gồm:

  • Mẫu dịch ngoáy mũi
  • Mẫu dịch ngoáy họng
  • Mẫu dịch nước bọt

Nếu mẫu bệnh phẩm có chứa virus Covid-19, RNA của nó sẽ được chiết xuất. RNA được chuyển đổi thành DNA và được tạo thành nhiều bản sao. Các bản sao DNA này sau đó được phát hiện bằng các máy xét nghiệm sinh học phân tử.

Xét nghiệm PCR hiện là xét nghiệm chính xác nhất để chẩn đoán nhiễm virus COVID-19 và có ít nguy cơ cho kết quả âm tính giả (âm tính giả xảy ra khi bệnh nhân nhận được kết quả PCR âm tính mặc dù bệnh nhân đang bị nhiễm virus).

Độ chính xác của xét nghiệm PCR, giống như các xét nghiệm virus khác, phụ thuộc vào các yếu tố như:

  • Kỹ thuật được sử dụng để lấy mẫu bệnh phẩm
  • Giai đoạn của bệnh khi mẫu bệnh phẩm được thu thập
  • Mẫu bệnh phẩm có được vận chuyển đến phòng xét nghiệm trong các điều kiện thích hợp hay không

Một nhược điểm của xét nghiệm PCR là kết quả có thể dương tính ngay cả khi bệnh nhân đã khỏi bệnh. Điều này là do xét nghiệm phát hiện được ngay cả một lượng nhỏ RNA của virus khi bệnh nhân đã bị nhiễm bệnh trước đó.

2. Test nhanh (kháng nguyên)

Kháng nguyên là một phần của mầm bệnh khi vào cơ thể sẽ tạo ra phản ứng miễn dịch. Các xét nghiệm Test nhanh Covid tìm kiếm các protein kháng nguyên từ bề mặt virus. Trong trường hợp của Covid-19, chúng thường là các protein nằm trên gai của bề mặt virus.

Que ngoáy mũi họng có virus đường hô hấp thường không đủ chất kháng nguyên để có thể phát hiện được. Điều này đặc biệt đúng đối với những bệnh nhân không có triệu chứng, và thường có ít dịch mũi. Các protein của virus không được khuếch đại trong xét nghiệm kháng nguyên.

Xét nghiệm kháng nguyên có tỷ lệ cho kết quả “âm tính giả” cao và không chính xác như xét nghiệm PCR. Vì kết quả xét nghiệm kháng nguyên âm tính không có nghĩa là bệnh nhân không bị nhiễm virus, bác sĩ có thể chỉ định bệnh nhân làm xét nghiệm PCR để xác nhận kết quả nếu có các triệu chứng viêm đường hô hấp và có yếu tố dịch tễ.

Theo WHO, độ nhạy của các xét nghiệm kháng nguyên tương tự đối với các bệnh đường hô hấp như cúm nằm trong khoảng từ 34% đến 80%

3. Nguyên nhân test có lỗi

  • Lấy mẫu không đúng cách, ví dụ như không lấy đủ mẫu và không đưa tăm bông vào sâu trong mũi. Điều này dẫn đến lượng virus không đủ, một nguyên nhân gây ra độ nhạy lâm sàng thấp.
  • Quá trình lây nhiễm cũng ảnh hưởng đến độ chính xác. Có thể lấy mẫu trước khi virus có cơ hội tự hình thành hoặc sau khi cơ thể bắt đầu loại bỏ nó.
  • Bảo quản không đúng cách trong thời gian quá dài có thể gây ra sự phân hủy RNA và dẫn đến kết quả sai khi các phần tử virus bị phân hủy.